તહેવાર 2023 · દિલ્હી, દિલ્હી, ભારત

દરેક તહેવારની તારીખ આ શહેર માટે ચંદ્રની કળા (તિથિ) પરથી, તેની પરંપરા જે સમય માને છે તે સમયે નક્કી થાય છે: મોટા ભાગના માટે સૂર્યોદય, અને કેટલાક માટે મધ્યાહ્ન, અપરાહ્ન, સાંજ કે મધ્યરાત્રિ. તેથી એક શહેર અને બીજા શહેર વચ્ચે તારીખમાં એક દિવસનો ફરક પડી શકે છે.

આ વર્ષે એક વધારાનો ચાંદ્ર મહિનો (અધિક માસ) છે: અધિક શ્રાવણ (વધારાનો મહિનો). એ મહિનાના મોટા ભાગના તહેવાર તેના પછી આવતા નિયમિત મહિનામાં ઊજવાય છે.

જાન્યુઆરી 2023

તારીખ	તહેવાર	તિથિ
06 જાન્યુ 2023 શુક્રવાર	પૌષ પૂર્ણિમા માઘ સ્નાનનો માસ શરૂ થાય છે	પૌષ, શુક્લ 15
14 જાન્યુ 2023 શનિવાર	મકર સંક્રાંતિ / પોંગલ / ઉત્તરાયણ સૂર્ય મકરમાં પ્રવેશે છે; સૌર વર્ષ સાથે બંધાયેલો એકમાત્ર મોટો તહેવાર, તેથી જ ગ્રેગોરિયન પંચાંગમાં તે લગભગ સ્થિર રહે છે જ્યારે ચાંદ્ર તહેવારો મહિનાભર ઝૂલે છે	ચંદ્રથી નહીં, સૂર્યથી નક્કી થાય છે
26 જાન્યુ 2023 ગુરુવાર	વસંત પંચમી સરસ્વતી, અને વસંતનો પહેલો દિવસ	માઘ, શુક્લ 5

ફેબ્રુઆરી 2023

તારીખ	તહેવાર	તિથિ
18 ફેબ્રુ 2023 શનિવાર	મહાશિવરાત્રિ આખી રાત ઊજવાય છે, તેથી તિથિ નિશીથથી નક્કી થાય છે, સૂર્યોદયથી નહીં — પૂર્ણિમાંત ગણનામાં ફાલ્ગુન કૃષ્ણ 14	માઘ, કૃષ્ણ 14

માર્ચ 2023

તારીખ	તહેવાર	તિથિ
06 માર્ચ 2023 સોમવાર	હોલિકા દહન હોલિકા પ્રદોષ કાળે સળગાવાય છે, તેથી તિથિ સાંજથી નક્કી થાય છે	ફાલ્ગુન, શુક્લ 15
07 માર્ચ 2023 મંગળવાર	હોળી / ધુળેટી રંગ — હંમેશાં હોલિકા દહનના બીજા દિવસે, તેથી તિથિ તેનાથી નક્કી થાય છે, સૂર્યોદયની પોતાની તિથિથી નહીં. પૂર્ણિમાંત ગણનામાં ચૈત્ર કૃષ્ણ 1	ફાલ્ગુન, શુક્લ 15
15 માર્ચ 2023 બુધવાર	શીતળા અષ્ટમી (બાસોડા) શીતળા માતાની પૂજા; આગલા દિવસે રાંધેલું ભોજન ઠંડું ખવાય છે	ફાલ્ગુન, કૃષ્ણ 8
22 માર્ચ 2023 બુધવાર	ઉગાદિ / ગુડી પડવો દખ્ખણ અને મહારાષ્ટ્રમાં ચાંદ્ર નવવર્ષ	ચૈત્ર, શુક્લ 1
22 માર્ચ 2023 બુધવાર	ચૈત્ર નવરાત્રિ આરંભ વસંતની નવરાત્રિની નવ રાત્રિમાંની પહેલી, સવારે ઘટસ્થાપના સાથે	ચૈત્ર, શુક્લ 1
24 માર્ચ 2023 શુક્રવાર	ગણગૌર ગૌરી અને શિવનો સ્ત્રીઓનો તહેવાર, હોળી પછીની અઢાર દિવસની પૂજાનું સમાપન	ચૈત્ર, શુક્લ 3
30 માર્ચ 2023 ગુરુવાર	રામ નવમી રામનો જન્મ	ચૈત્ર, શુક્લ 9

એપ્રિલ 2023

તારીખ	તહેવાર	તિથિ
04 એપ્રિ 2023 મંગળવાર	મહાવીર જયંતી ચોવીસમા જૈન તીર્થંકર મહાવીરનો જન્મ	ચૈત્ર, શુક્લ 13
06 એપ્રિ 2023 ગુરુવાર	હનુમાન જયંતી ઉત્તર ભારતના મોટા ભાગમાં હનુમાન જન્મ	ચૈત્ર, શુક્લ 15
14 એપ્રિ 2023 શુક્રવાર	મેષ સંક્રાંતિ / બૈસાખી / પુથાંડુ / પોહેલા બોઈશાખ સૂર્ય મેષમાં પ્રવેશે છે; પંજાબ, તમિલનાડુ, બંગાળ, કેરળ અને આસામનું સૌર નવવર્ષ	ચંદ્રથી નહીં, સૂર્યથી નક્કી થાય છે
22 એપ્રિ 2023 શનિવાર	પરશુરામ જયંતી વિષ્ણુના છઠ્ઠા અવતાર પરશુરામનો જન્મ, સંધ્યાકાળે ઊજવાય છે	વૈશાખ, શુક્લ 3
23 એપ્રિ 2023 રવિવાર	અક્ષય તૃતીયા તેને પોતાના મુહૂર્તની જરૂર નથી એમ મનાય છે — દિવસ પોતે જ મુહૂર્ત છે	વૈશાખ, શુક્લ 3
29 એપ્રિ 2023 શનિવાર	સીતા નવમી સીતાનો જન્મ, મધ્યાહ્ને ઊજવાય છે	વૈશાખ, શુક્લ 9

મે 2023

તારીખ	તહેવાર	તિથિ
04 મે 2023 ગુરુવાર	નરસિંહ જયંતી વિષ્ણુનું નરસિંહ રૂપે પ્રાગટ્ય, જે કથા પ્રમાણે સૂર્યાસ્ત સમયે થયું	વૈશાખ, શુક્લ 14
05 મે 2023 શુક્રવાર	બુદ્ધ પૂર્ણિમા બુદ્ધનો જન્મ, બોધ અને મહાપરિનિર્વાણ	વૈશાખ, શુક્લ 15
19 મે 2023 શુક્રવાર	શનિ જયંતી / વટ સાવિત્રી વ્રત શનિનો જન્મ; પરિણીત સ્ત્રીઓ પતિ માટે ઉપવાસ કરીને વડની પૂજા પણ કરે છે	વૈશાખ, કૃષ્ણ 15
30 મે 2023 મંગળવાર	ગંગા દશહરા ગંગાનું અવતરણ	જ્યેષ્ઠ, શુક્લ 10

જૂન 2023

તારીખ	તહેવાર	તિથિ
04 જૂન 2023 રવિવાર	વટ પૂર્ણિમા વ્રત પતિના દીર્ઘાયુ માટે વડનો ઉપવાસ, પશ્ચિમ અને દક્ષિણમાં પૂનમે ઊજવાય છે	જ્યેષ્ઠ, શુક્લ 15
20 જૂન 2023 મંગળવાર	રથ યાત્રા જગન્નાથની રથયાત્રા	આષાઢ઼, શુક્લ 2
29 જૂન 2023 ગુરુવાર	દેવશયની એકાદશી અહીંથી કાર્તિક સુધી વિષ્ણુ શયન કરે છે એમ મનાય છે; વચ્ચે લગ્ન નહીં	આષાઢ઼, શુક્લ 11

જુલાઈ 2023

તારીખ	તહેવાર	તિથિ
03 જુલા 2023 સોમવાર	ગુરુ પૂર્ણિમા ગુરુનું સન્માન	આષાઢ઼, શુક્લ 15

ઑગસ્ટ 2023

તારીખ	તહેવાર	તિથિ
19 ઑગ 2023 શનિવાર	હરિયાળી તીજ પાર્વતી અને શિવના મિલનનો ચોમાસાનો તહેવાર; હીંચકા, લીલાં વસ્ત્ર અને ઉપવાસ	શ્રાવણ, શુક્લ 3
21 ઑગ 2023 સોમવાર	નાગ પંચમી નાગનો ઉત્સવ	શ્રાવણ, શુક્લ 5
31 ઑગ 2023 ગુરુવાર	રક્ષાબંધન ભાઈ-બહેન વચ્ચેનો દોરો	શ્રાવણ, શુક્લ 15

સપ્ટેમ્બર 2023

તારીખ	તહેવાર	તિથિ
02 સપ્ટે 2023 શનિવાર	કજરી તીજ પરિણીત સ્ત્રીઓનો પતિ માટેનો ઉપવાસ, વરસાદનાં ગીતો સાથે	શ્રાવણ, કૃષ્ણ 3
07 સપ્ટે 2023 ગુરુવાર	કૃષ્ણ જન્માષ્ટમી કૃષ્ણ જન્મ — અમાંત ગણનામાં ભાદ્રપદ કૃષ્ણ 8. અહીં સૂર્યોદયે પ્રવર્તમાન અષ્ટમીથી તિથિ નક્કી કરી છે, જે વૈષ્ણવ નિયમ છે અને મોટા ભાગનાં પ્રકાશિત પંચાંગ એ જ પાળે છે. સ્માર્ત પરંપરા નિશીથથી નક્કી કરે છે, અને કેટલાંક વર્ષોમાં બંને અલગ દિવસે આવે છે — 2023 એવું જ વર્ષ હતું	શ્રાવણ, કૃષ્ણ 8
18 સપ્ટે 2023 સોમવાર	હરતાલિકા તીજ શિવ માટે પાર્વતીના તપના માનમાં સ્ત્રીઓનો કડક ઉપવાસ	ભાદ્રપદ, શુક્લ 3
19 સપ્ટે 2023 મંગળવાર	ગણેશ ચતુર્થી ગણેશની સ્થાપના, મધ્યાહ્ને — દિવસનો વચલો ભાગ	ભાદ્રપદ, શુક્લ 4
20 સપ્ટે 2023 બુધવાર	ઋષિ પંચમી સપ્તર્ષિઓનું પૂજન, મધ્યાહ્ને	ભાદ્રપદ, શુક્લ 5
23 સપ્ટે 2023 શનિવાર	રાધા અષ્ટમી રાધાનો જન્મ, જન્માષ્ટમીના પંદર દિવસ પછી, મધ્યાહ્ને ઊજવાય છે	ભાદ્રપદ, શુક્લ 8
28 સપ્ટે 2023 ગુરુવાર	અનંત ચતુર્દશી ગણેશ ચતુર્થીનું સમાપન કરતું વિસર્જન	ભાદ્રપદ, શુક્લ 14
29 સપ્ટે 2023 શુક્રવાર	પિતૃપક્ષ આરંભ પૂર્વજોનું પખવાડિયું, આવતી અમાસે પૂરું થતું	ભાદ્રપદ, શુક્લ 15

ઑક્ટોબર 2023

તારીખ	તહેવાર	તિથિ
14 ઑક્ટો 2023 શનિવાર	મહાલયા / સર્વ પિતૃ અમાવસ્યા પિતૃપક્ષનો છેલ્લો દિવસ. શ્રાદ્ધ અપરાહ્નનો વિધિ છે, તેથી તિથિ અપરાહ્નથી નક્કી થાય છે — પૂર્ણિમાંત ગણનામાં આશ્વિન કૃષ્ણ 15	ભાદ્રપદ, કૃષ્ણ 15
15 ઑક્ટો 2023 રવિવાર	શરદ નવરાત્રિ આરંભ દેવીની નવ રાત્રિ	આશ્વિન, શુક્લ 1
22 ઑક્ટો 2023 રવિવાર	દુર્ગા અષ્ટમી આઠમી રાત્રિ. સૂર્યોદયથી નક્કી, નવમી અને દશમીથી ઊલટું, જે અપરાહ્નના વિધિ છે — તેથી કોઈ વર્ષે અષ્ટમી અને નવમી એક જ દિવસે આવે અને કોઈ વર્ષે સળંગ બે દિવસે	આશ્વિન, શુક્લ 8
23 ઑક્ટો 2023 સોમવાર	મહા નવમી નવમી રાત્રિ	આશ્વિન, શુક્લ 9
24 ઑક્ટો 2023 મંગળવાર	વિજયાદશમી / દશહરા દસમો દિવસ, અપરાહ્ને — સૂર્યોદયથી તિથિ નક્કી કરીએ તો દશમી સવારે મોડી શરૂ થાય ત્યારે તે એક દિવસ મોડો પડે છે	આશ્વિન, શુક્લ 10
28 ઑક્ટો 2023 શનિવાર	શરદ પૂર્ણિમા કાપણીની પૂનમ	આશ્વિન, શુક્લ 15

નવેમ્બર 2023

તારીખ	તહેવાર	તિથિ
01 નવે 2023 બુધવાર	કરવા ચૌથ ઉપવાસ ચંદ્રોદયે છૂટે છે, તેથી તિથિ સાંજથી નક્કી થાય છે — પૂર્ણિમાંત ગણનામાં કાર્તિક કૃષ્ણ 4	આશ્વિન, કૃષ્ણ 4
05 નવે 2023 રવિવાર	અહોઈ અષ્ટમી માતાઓનો સંતાન માટેનો ઉપવાસ, સાંજે તારા જોઈને છોડાય છે	આશ્વિન, કૃષ્ણ 8
10 નવે 2023 શુક્રવાર	ધનતેરસ દિવાળી ક્રમનો પહેલો દિવસ, પ્રદોષ કાળે	આશ્વિન, કૃષ્ણ 13
12 નવે 2023 રવિવાર	નરક ચતુર્દશી / કાળી ચૌદશ પરોઢ પહેલાંનું અભ્યંગ સ્નાન	આશ્વિન, કૃષ્ણ 14
12 નવે 2023 રવિવાર	દિવાળી / લક્ષ્મી પૂજા પૂજા પ્રદોષમાં થાય છે, તેથી તિથિ સાંજથી નક્કી થાય છે, સૂર્યોદયથી નહીં — પૂર્ણિમાંત ગણનામાં કાર્તિક કૃષ્ણ 15	આશ્વિન, કૃષ્ણ 15
14 નવે 2023 મંગળવાર	ગોવર્ધન પૂજા / બલિ પ્રતિપદા દિવાળીનો બીજો દિવસ	કાર્તિક, શુક્લ 1
15 નવે 2023 બુધવાર	ભાઈબીજ ભાઈ અને બહેન	કાર્તિક, શુક્લ 2
18 નવે 2023 શનિવાર	છઠ પૂજા (સંધ્યા અર્ઘ્ય) આથમતા સૂર્યને અર્ઘ્ય, તેથી તિથિ સૂર્યાસ્તથી નક્કી થાય છે	કાર્તિક, શુક્લ 6
19 નવે 2023 રવિવાર	છઠ પૂજા (ઉષા અર્ઘ્ય) ઊગતા સૂર્યને અર્ઘ્ય — હંમેશાં સંધ્યા અર્ઘ્યની બીજી સવારે, તેથી તે તેનાથી નક્કી થાય છે, પોતાની તિથિથી નહીં	કાર્તિક, શુક્લ 6
23 નવે 2023 ગુરુવાર	દેવઉઠની એકાદશી વિષ્ણુ જાગે છે; લગ્નની મોસમ ફરી ખૂલે છે	કાર્તિક, શુક્લ 11
24 નવે 2023 શુક્રવાર	તુલસી વિવાહ તુલસીના છોડનો વિષ્ણુ સાથે વિધિપૂર્વક વિવાહ, જેનાથી લગ્નની મોસમ શરૂ થાય છે	કાર્તિક, શુક્લ 12
27 નવે 2023 સોમવાર	કાર્તિક પૂર્ણિમા / દેવ દિવાળી ઘાટ પરના દીવા	કાર્તિક, શુક્લ 15

ડિસેમ્બર 2023

તારીખ	તહેવાર	તિથિ
04 ડિસે 2023 સોમવાર	કાળભૈરવ જયંતી શિવના ઉગ્ર સ્વરૂપ કાળભૈરવનું પ્રાગટ્ય, મધ્યરાત્રિએ ઊજવાય છે	કાર્તિક, કૃષ્ણ 8
23 ડિસે 2023 શનિવાર	ગીતા જયંતી ભગવદ્ ગીતા કહેવાઈ તે દિવસ, મોક્ષદા એકાદશીએ	માર્ગશીર્ષ, શુક્લ 11
23 ડિસે 2023 શનિવાર	વૈકુંઠ એકાદશી દક્ષિણની પરંપરા	માર્ગશીર્ષ, શુક્લ 11
26 ડિસે 2023 મંગળવાર	દત્તાત્રેય જયંતી દત્તાત્રેયનો જન્મ, પૂનમની સાંજે ઊજવાય છે	માર્ગશીર્ષ, શુક્લ 15

આ વર્ષના ઉપવાસના દિવસ (વ્રત)

દરેક યાદીમાં તારીખ, અને તિથિ ક્યારે શરૂ થાય છે અને ક્યારે પૂરી થાય છે તે આપેલું છે, જેથી તમે તમારા કુટુંબની પરંપરા પણ પાળી શકો.

તારીખ અને સમય દિલ્હી, દિલ્હી, ભારત માટે છે. સૂર્યોદયની નજીક તિથિ બદલાય ત્યારે બીજા શહેરમાં એક દિવસનો ફરક પડી શકે છે. ઉપર સ્થળ બદલી શકો છો.